سلامت و تندرستی

14 روش خانگی و ساده برای کاهش استرس

• انتشار: امروز, 13:32
• زمان خواندن: 14 دقیقه

استرس چه تأثیری روی پوست و موی ما می‌گذارد؟ چطور استرس باعث جوش، ریزش مو و پیری زودرس می‌شود؟ چه روش‌های عملی در خانه برای کاهش استرس و بهبود مشکلات پوست و مو وجود دارد؟ در این مقاله به تمام سوالات شما پاسخ داده شده است.

حتماً برایتان پیش آمده که در یک دوره پراسترس، ناگهان صورتتان پر از جوش می‌شود یا موهایتان شروع به ریزش می‌کند. یا شاید متوجه شده‌اید که در روزهایی که اضطراب دارید، پوستتان خشک‌تر و کدرتر از همیشه به نظر می‌رسد. اینها تصادفی نیستند. استرس یک دشمن خاموش است که از درون به پوست و موی شما حمله می‌کند.

اما خبر خوب این است که خودتان می‌توانید جلوی این آسیب را بگیرید. در این مقاله از بیوتی تیپس، نه تنها روش‌های عملی برای کاهش استرس در خانه را به شما یاد می‌دهیم، بلکه نشان می‌دهیم چطور این روش‌ها مستقیماً به سلامت پوست و موی شما کمک می‌کنند.

استرس چه بلایی سر پوست و موی شما می‌آورد؟

قبل از اینکه به سراغ روش‌های کاهش استرس برویم، باید بدانیم استرس دقیقاً چطور به پوست و مو آسیب می‌زند.

وقتی شما استرس دارید، بدن شما هورمونی به نام کورتیزول ترشح می‌کند. این هورمون، غدد چربی پوست را تحریک می‌کند تا چربی بیشتری تولید کنند. نتیجه؟ جوش‌های زیرپوستی، آکنه و منافذ باز. از طرف دیگر، استرس باعث می‌شود رگ‌های خونی پوست تنگ شوند و اکسیژن و مواد مغذی کمتری به سلول‌های پوست برسد. این یعنی پیری زودرس، چین و چروک و خشکی پوست.

در مورد مو، استرس باعث می‌شود که فولیکول‌های مو زودتر از موعد وارد مرحله استراحت شوند. این یعنی بعد از چند ماه، موها به طور ناگهانی شروع به ریزش می‌کنند. به این نوع ریزش، تلوژن افلوویوم می‌گویند.

همچنین استرس می‌تواند باعث سفید شدن زودرس مو، شوره سر و حتی تشدید بیماری‌های پوستی مثل اگزما و پسوریازیس شود. پس اگر می‌خواهید پوست و موی سالمی داشته باشید، کنترل استرس باید در اولویت باشد.

چرا روش‌های کلیشه‌ای کاهش استرس جواب نمی‌دهند؟

حتماً شنیده‌اید که "فقط آرام باش" یا "به خودت برس". این حرف‌ها درست هستند اما خیلی کلی هستند. مشکل اینجاست که وقتی استرس دارید، گفتن جمله‌ای مثل "نگران نباش" نه تنها کمکی نمی‌کند، بلکه ممکن است شما را بیشتر عصبانی کند. روش‌های کاهش استرس باید عملی، مشخص و قابل اجرا باشند.

در این مقاله، سراغ تکنیک‌هایی می‌رویم که دقیقاً می‌دانید چه کاری باید انجام دهید و چطور آن را شروع کنید. هر روش را با تأثیر مستقیم آن بر پوست و موی شما توضیح داده‌ایم.

۱. تنفس عمیق با شمارش معکوس؛ اکسیژن رسانی به پوست و مو

تنفس عمیق شاید ساده‌ترین روش به نظر برسد، اما اگر درست انجام شود، یکی از قدرتمندترین ابزارها برای کاهش استرس و بهبود سلامت پوست و مو است. وقتی عمیق نفس می‌کشید، اکسیژن بیشتری به سلول‌های پوست و فولیکول‌های مو می‌رسد. این یعنی پوستی شاداب‌تر و موهایی قوی‌تر.

این کار را امتحان کنید:
در جایی راحت بنشینید. چشم‌هایتان را ببندید. از بینی نفس بکشید و تا ۴ بشمارید. نفس را در سینه نگه دارید و تا ۷ بشمارید. سپس از راه دهان، به آرامی نفس را بیرون دهید و تا ۸ بشمارید. این چرخه را ۵ بار تکرار کنید. این روش، سیستم عصبی را آرام می‌کند و ضربان قلب را پایین می‌آورد. فقط ۵ دقیقه از وقتتان را می‌گیرد، اما تأثیرش را بلافاصله روی آرامش و شادابی پوست حس می‌کنید.

۲. یک گوشه دنج در خانه برای خودتان درست کنید

خانه‌های ما پر از وسایل و شلوغی هستند. خیلی از ما جایی نداریم که فقط برای خودمان باشد. این کار را انجام دهید: یک گوشه کوچک از خانه را انتخاب کنید. می‌تواند یک صندلی راحتی در کنار پنجره باشد، یا حتی یک پتو و چند بالشت در گوشه اتاق. این فضا را فقط برای خودتان نگه دارید.

هر روز ۱۰ تا ۱۵ دقیقه در این گوشه بنشینید و هیچ کاری نکنید. نه موبایل، نه تلویزیون، نه کتاب. فقط بنشینید و به صداهای اطراف گوش دهید یا از سکوت لذت ببرید. این کار، سطح کورتیزول را پایین می‌آورد و از التهابات پوستی که ناشی از استرس هستند، جلوگیری می‌کند.

۳. حرکت کنید و جریان خون پوست و مو را افزایش دهید

خیلی‌ها فکر می‌کنند ورزش یعنی رفتن به باشگاه. اما برای کاهش استرس و بهبود پوست و مو، لازم نیست این کار را بکنید. چند حرکت ساده کششی در خانه، جریان خون را افزایش می‌دهد و مواد مغذی را به سلول‌های پوست و فولیکول‌های مو می‌رساند. این حرکات را امتحان کنید:

• گردن خود را به آرامی به چپ و راست بچرخانید (این کار جریان خون به پوست سر را افزایش می‌دهد و برای رشد مو مفید است).
• شانه‌هایتان را بالا ببرید و رها کنید.
• دست‌ها را بالا ببرید و تا جایی که می‌توانید، کشش دهید.
• چند دقیقه در جای خود راه بروید یا اگر امکان دارد، چند بار از پله‌ها بالا و پایین بروید.

حرکت، حتی به مقدار کم، استرس را کاهش می‌دهد و پوستی درخشان‌تر و موهایی سالم‌تر به شما هدیه می‌دهد.

۴. کارهای تکراری روزمره را بشکنید و از یکنواختی خارج شوید

یکی از دلایل استرس در خانه، یکنواختی است. وقتی هر روز دقیقاً همان کارهای تکراری را انجام می‌دهید، مغز خسته می‌شود و تنش عصبی بالا می‌رود. این استرس مزمن، به مرور زمان به پوست و مو آسیب می‌زند. برای شکستن این یکنواختی، کارهای کوچک اما متفاوت انجام دهید:

این تغییرات کوچک، به مغزتان پیام می‌دهند که روز جدیدی شروع شده و از رخوت خارج می‌شوید. نتیجه آن، کاهش هورمون‌های استرس و در نتیجه، پوست و موی سالم‌تر است.

۵. موسیقی درمانی؛ آرامش اعصاب و تغذیه پوست از درون

موسیقی تأثیر مستقیمی بر سیستم عصبی دارد. اما هر موسیقی‌ای برای کاهش استرس مناسب نیست. برای آرام شدن، به دنبال آهنگ‌هایی با ریتم کند و بی‌کلام باشید. موسیقی کلاسیک، آهنگ‌های سنتی ایرانی بدون کلام، یا صداهای طبیعت مثل باران و پرندگان، بهترین گزینه‌ها هستند. زمانی که حس می‌کنید استرس دارید، ۱۵ دقیقه با هدفون به این موسیقی گوش دهید. اجازه دهید ذهنتان فقط روی موسیقی متمرکز شود. این کار سطح کورتیزول را کاهش می‌دهد و از التهابات پوستی که باعث جوش و کهیر می‌شوند، جلوگیری می‌کند.

۶. بوی خوش؛ حسی که استرس را کم و پوست را شاداب می‌کند

احساسات ما به شدت با بوها در ارتباط هستند. بعضی بوها می‌توانند فوراً ذهن را آرام کنند و سطح استرس را پایین بیاورند. برای کاهش استرس در خانه و بهبود پوست و مو، از این بوها استفاده کنید:

• روغن اسطوخودوس: چند قطره روی بالش بریزید یا در دستگاه بخور بریزید. این روغن علاوه بر آرامش، خاصیت ضدالتهابی دارد و برای پوست‌های حساس مفید است.
• بوی لیمو یا پرتقال: پوست میوه را روی بخاری بگذارید تا عطر آن پخش شود. این بوها انرژی‌بخش هستند و استرس را کم می‌کنند.
• چای نعنا یا بابونه: حتی نفس کشیدن پشت یک فنجان چای داغ، حس آرامش را القا می‌کند. نوشیدن این چای‌ها هم به کاهش استرس و هم به آبرسانی پوست کمک می‌کند.
• عود یا بخور طبیعی: اگر عودهای شیمیایی استفاده نکنید و از نوع طبیعی باشد، بسیار مؤثر است.

۷. آشپزی کنید؛ تغذیه پوست و مو از طریق خوراکی‌های سالم

آشپزی می‌تواند یک مدیتیشن عملی باشد. وقتی دست‌تان مشغول است و تمام توجهتان روی بریدن، مخلوط کردن و پختن است، ذهن از افکار مزاحم خالی می‌شود. اما این بار، آشپزی را با هدف تغذیه پوست و مو انجام دهید. مواد غذایی که برای پوست و مو مفید هستند را انتخاب کنید:

با آشپزی کردن این مواد، هم استرس کم می‌شود و هم از درون به پوست و موی خود غذا می‌رسانید.

۸. از نوشتن استفاده کنید؛ ذهن را خالی و پوست را شفاف کنید

وقتی استرس داریم، افکار در ذهن ما مثل یک تار عنکبوت پیچیده می‌شوند. یکی از بهترین راه‌ها برای کاهش این درهم‌پیچیدگی، نوشتن است. یک کاغذ بردارید و هر چیزی که به ذهنتان می‌رسد را بدون سانسور بنویسید. هیچ قاعده‌ای ندارد. می‌توانید بنویسید: "از این کار خسته شدم"، "نگران فلان موضوع هستم"، یا حتی چیزهای بی‌ربط بنویسید.

این کار را به مدت ۱۰ دقیقه انجام دهید. بعد از نوشتن، متوجه می‌شوید که احساس سبکی می‌کنید، چون افکار از ذهنتان خارج شده‌اند. کاهش استرس ذهنی، مستقیماً به کاهش جوش‌های ناشی از استرس و بهبود ریزش مو کمک می‌کند.

۹. با کسی حرف بزنید؛ استرس را تقسیم کنید و پوست را نجات دهید

صحبت کردن با کسی که احساس امنیت می‌دهد، یکی از بهترین روش‌های کاهش استرس است. اما مهم است با چه کسی حرف می‌زنید. با کسی حرف بزنید که قضاوت نمی‌کند، نصیحت بی‌ربط نمی‌دهد و فقط گوش می‌دهد. اگر کسی را ندارید، نگران نباشید. می‌توانید با صدای بلند با خودتان حرف بزنید یا حتی برای یک حیوان خانگی توضیح دهید که چه حسی دارید.

اصل ماجرا این است که احساساتتان را بروز دهید، نه اینکه آنها را در خودتان جمع کنید. وقتی استرس را با کسی تقسیم می‌کنید، سطح کورتیزول پایین می‌آید و این یعنی التهابات پوستی کمتر و ریزش موی کمتر.

۱۰. دیجیتال دیتاکس؛ از صفحه‌ها فاصله بگیرید تا پوست نفس بکشد

این جمله را قبلاً هم شنیده‌اید، اما باز هم می‌گوییم چون واقعیت دارد: گوشی و شبکه‌های اجتماعی، استرس را چند برابر می‌کنند. وقتی استرس دارید، مدام چک کردن گوشی، خبرهای بد و مقایسه خودتان با دیگران، فقط اوضاع را بدتر می‌کند.

این کار را امتحان کنید: یک بازه زمانی مشخص (مثلاً یک ساعت قبل از خواب) را به عنوان زمان بدون صفحه‌ها تعیین کنید. موبایل را در اتاق دیگری بگذارید و به کار دیگری بپردازید. این کار نه تنها استرس را کم می‌کند، بلکه چون نور آبی گوشی باعث آسیب به پوست و اختلال در خواب می‌شود، با این کار به پوست خود هم کمک می‌کنید.

۱۱. کارهای خانه را به بخش‌های کوچک تقسیم کنید تا استرس کم و پوست شاداب شود

یکی از منابع بزرگ استرس در خانه، حجم بالای کارهایی است که باید انجام دهیم. وقتی لیست کارهای خانه را می‌بینید، احساس می‌کنید هرگز تمام نمی‌شود. برای کاهش این استرس، کارها را به بخش‌های کوچک تقسیم کنید.

به جای اینکه بگویید "امروز باید کل خانه را تمیز کنم"، بگویید "امروز فقط آشپزخانه را تمیز می‌کنم". یا حتی "امروز فقط قفسه اول کابینت را مرتب می‌کنم". وقتی کارها کوچک می‌شوند، انجام‌دادنشان آسان‌تر و استرس‌شان کمتر می‌شود. استرس کمتر یعنی جوش‌های عصبی کمتر و موهای سالم‌تر.

۱۲. به خودتان جایزه بدهید؛ کوچک اما مؤثر برای پوست و مو

ما معمولاً فقط وقتی به خودمان جایزه می‌دهیم که کار بزرگی انجام داده باشیم. اما برای کاهش استرس، لازم است هر روز به خودتان پاداش بدهید. این پاداش می‌تواند کارهای بسیار ساده باشد:

این پاداش‌ها به مغز شما می‌گویند که "آفرین، کارت خوب بود" و این حس خوب، استرس را کم می‌کند و در نتیجه، پوست و موی بهتری خواهید داشت.

۱۳. ماساژ پوست سر؛ روشی دوگانه برای کاهش استرس و تقویت مو

ماساژ پوست سر، یکی از بهترین کارهایی است که هم استرس را کم می‌کند و هم به رشد مو کمک می‌کند. با نوک انگشتان خود، پوست سر را به آرامی و با حرکت‌های دایره‌ای ماساژ دهید. این کار جریان خون را در فولیکول‌های مو افزایش می‌دهد و مواد مغذی بیشتری به ریشه مو می‌رساند.

از طرف دیگر، ماساژ سر، تنش عضلات گردن و شانه را کم می‌کند و حس آرامش عمیقی ایجاد می‌کند. می‌توانید این کار را با کمی روغن نارگیل یا روغن بادام انجام دهید تا هم موهایتان تغذیه شود و هم استرس از بین برود.

۱۴. مراقبت از پوست در زمان استرس؛ روتین ساده و مؤثر

در زمان استرس، پوست شما حساستر از همیشه است. پس باید مراقبت ویژه‌ای از آن کنید. این روتین ساده را در خانه انجام دهید:

• شستشوی ملایم: صورت خود را روزی دو بار با شوینده‌های ملایم و بدون سولفات بشویید. استرس باعث افزایش چربی پوست می‌شود، پس شستشوی منظم ضروری است.
• آبرسانی: از یک مرطوب‌کننده سبک و غیرکومدوژنیک استفاده کنید. استرس پوست را کم‌آب می‌کند، پس آبرسانی را جدی بگیرید.
• ماسک‌های آرامش‌بخش: هفته‌ای یک بار از ماسک خیار، آلوئه‌ورا یا ماست استفاده کنید. این مواد التهاب پوست را کم کرده و به کاهش قرمزی و جوش کمک می‌کنند.
• ضدآفتاب: حتی در خانه، از ضدآفتاب استفاده کنید. استرس باعث حساسیت بیشتر پوست به آفتاب می‌شود.

چطور این روش‌ها را به عادت روزانه تبدیل کنیم و از پوست و مو مراقبت کنیم؟

خیلی از ما وقتی استرس داریم، به سراغ یک روش می‌رویم و بعد از چند روز فراموشش می‌کنیم. برای اینکه کاهش استرس در خانه به یک عادت تبدیل شود و پوست و موی شما هم از آن بهره ببرند، این نکات را رعایت کنید:

• دو یا سه روش را انتخاب کنید که برای شما راحت‌تر و جذاب‌تر هستند. لازم نیست هر ۱۴ روش را انجام دهید.
• روش را در زمان مشخصی از روز انجام دهید. مثلاً همیشه صبح‌ها ۵ دقیقه تنفس عمیق یا شب‌ها نوشتن افکار.
• یک روتین ساده مراقبت از پوست و مو را به برنامه روزانه اضافه کنید. مثلاً ماساژ پوست سر شب‌ها یا ماسک صورت در آخر هفته.
• اگر یک روز فراموش کردید، خودتان را سرزنش نکنید. فقط از فردا دوباره شروع کنید.
• نتیجه را یادداشت کنید. مثلاً بنویسید "امروز بعد از تنفس عمیق و ماساژ سر، آرامش بیشتری داشتم و ریزش مو کمتر شد". این کار انگیزه را زیاد می‌کند.
• با کسی در میان بگذارید که این روش‌ها را انجام می‌دهید. این کار باعث تعهد بیشتر می‌شود.

حرف پایانی 
استرس، پوست و موی شما را زودتر از موعد پیر می‌کند. اما شما می‌توانید با روش‌های ساده و عملی که در این مقاله یاد گرفتید، هم استرس را کنترل کنید و هم از پوست و موی خود مراقبت کنید. خانه شما باید پناهگاه شما باشد، نه منبع استرس.

با این روش‌ها، می‌توانید آن را دوباره به جای امن خودتان تبدیل کنید و در عین حال، پوست و موی سالم‌تری داشته باشید. به یاد داشته باشید که مراقبت از خودتان، یک سرمایه‌گذاری بلندمدت است که نتیجه آن را سال‌ها در پوست و موی خود خواهید دید.